285. දැනගැනීම 3
- බුද්ධ ශාසනයේ ඇත නැත ආදී පැනවීම් සිදුවන්නේ බඹයක් පමණ වූ මෙම කයට (සිතද ඇතුලත්ය) සාපේක්ෂවය
- ඉර පෑයීම, සඳ පෑයීම, සුළං හැමීම, ගහ කොළ සෙලවීම ආදී බොහෝ දෑ ලෝක ධර්මතාවය තුළ සිදුවේ
- නමුත් මිහිපිට සිටියා වුවත් යම් හෙයකින් අයෙකුට ඒ පිළිබඳව දැන ගැනීමට නොහැකි විට ඔහුට ඒ දේවල් නැත
- ඒ පිළිබඳව දැන ගැනීමට හැකියාව ඇත්නම් ඔහුට ඒ දේවල් ඇත. බාහිර ඉර පෑයීම ඇතත් වඩා ප්රබල වන්නේ දැනගැනීම හෙයින් ඉර පෑයීමක් නැත ලෙස කිව හැකිය
- සතර අපාය ඇත සතර අපාය නැත ආදිය ද එවැනි කරුණකි
- සතර අපායට කර්මයක් සකස් වී නොමැති නම් හා හැකියාවක් ද නොමැති නම් ඔහු සතර අපාය විශ්වාස කළත් නැතත් ඔහුට සතර අපාය නැත
- සතර අපායට කර්ම සකස් වී ඇත්නම් හෝ හැකියාවක් ඇත්නම් ඔහු එය විශ්වාස කළත් නැතත් ඔහුට සතර අපාය ඇත
- මෙය හේතුඵල ධර්මයක් වන අතර සතර අපාය පැනවෙන්නේ විඤ්ඤාණයකට සාපේක්ෂවය
- විඤ්ඤාණ ලෙස ධාතුවක් ඇත්නම් ද එයට සතර අපායට කර්මයක් ඇත්නම් ද සතර අපාය ඇත, එසේ කර්මයක් නැත්නම් සතර අපායක් නැත